എങ്ങനെ കോട്ടയം ജില്ല പിറന്നു?
1949-ൽ തിരുവിതാംകൂർ-കൊച്ചി സംസ്ഥാനം രൂപീകരിച്ചപ്പോൾ തിരുവിതാംകൂറിലെ കോട്ടയം, മീനച്ചിൽ, ചങ്ങനാശേരി താലൂക്കുകളും ചേർത്ത് കോട്ടയം ജില്ലയായി. പേര് വന്നത് നഗരമധ്യത്തിലെ കോട്ട-യം എന്ന അർത്ഥത്തിൽ നിന്നാണ്. തിരുവാർപ്പ് ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിലെ കോട്ടയാണ് പ്രധാന ഐതിഹ്യം.
കോട്ടയം = അക്ഷരനാട്
ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ 100% സാക്ഷരത നേടിയ ജില്ലയാണ് കോട്ടയം. 1989-ലാണ് ഈ നേട്ടം. മലയാള മനോരമ, ദീപിക, മംഗളം തുടങ്ങിയ മാധ്യമ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ആസ്ഥാനം കൂടിയാണ് ഇത്. "പ്രിന്റിംഗ് പ്രസ് നാട്" എന്ന പേരും കോട്ടയത്തിനുണ്ട്.
റബ്ബറിന്റെ തലസ്ഥാനം
കേരളത്തിന്റെ റബ്ബർ വിപണിയുടെ ഹൃദയം കോട്ടയമാണ്. വാകക്കാട് റബ്ബർ ബോർഡ്, റബ്ബർ ഗവേഷണ കേന്ദ്രം ഇവിടെയാണ്. കോട്ടയം റബ്ബർ ലേലം ലോകപ്രശസ്തമാണ്.
പൈതൃകവും വികസനവും
വൈക്കം സത്യാഗ്രഹം, നവോത്ഥാന പ്രസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് കോട്ടയം സാക്ഷ്യം വഹിച്ചു. കുമാരനാശാൻ, ചങ്ങമ്പുഴ, കെ.കെ. ബിർള തുടങ്ങിയവരുടെ നാട്. ഇന്ന് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, എം.ജി. സർവകലാശാല, കാർഷിക സർവകലാശാല എന്നിവയാൽ വിദ്യാഭ്യാസ ഹബ്ബും ആണ്.
77 വർഷം കൊണ്ട് കോട്ടയം വളർന്നത് കേവലം ഒരു ജില്ലയായിട്ടല്ല. അറിവിന്റെയും കൃഷിയുടെയും സംസ്കാരത്തിന്റെയും പ്രതീകമായിട്ടാണ്.



